Vorig jaar ging er meer subsidie voor energieonderzoek naar duurzame energiebronnen. Het bedrag voor onderzoek naar energiebesparing daalde juist fors. Dat staat in de ‘Monitor publiek gefinancierd energieonderzoek 2022’ van Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO).

Vergeleken met 2021 steeg het bedrag besteed aan onderzoek naar duurzame energiebronnen van € 53 miljoen naar € 95 miljoen. Daarvan ging ruim 70% naar wind- en zonne-energie. Het budget voor onderzoek naar energiebesparing daalde van € 234 miljoen naar € 101 miljoen. Hiervan ging ruim 70% naar energiebesparing in de industrie.

Minder geïnvesteerd dan in 2021

In 2022 investeerde de Rijksoverheid € 131 miljoen minder in energieonderzoek. In 2021 was dat € 421 miljoen, vorig jaar € 290 miljoen. Belangrijkste oorzaak van deze daling is dat er 2 extra subsidieregelingen voor energieonderzoek (Demonstratie KlimaatTechnologieën en -Innovaties (DKTI) en R&D Mobiliteitssectoren (RDM)) in 2021 open waren en in 2022 niet.

Om wat voor soort onderzoek ging het?

Net als in 2021 ging 40% van het budget (€ 118 miljoen) op aan industrieel onderzoek. Industrieel onderzoek gebruikt resultaten uit theoretisch of fundamenteel onderzoek om een nieuwe toepassing in de praktijk te testen. 

Van al het geld ging een kwart (€ 72 miljoen) naar demonstratieprojecten. Demonstratieprojecten gebruiken nieuwe producten of processen voor het eerst in de praktijk.

Wie voerde het onderzoek uit?

Kennisinstellingen en universiteiten ontvingen het meeste geld om onderzoek te doen: € 133 miljoen. Het bedrijfsleven (groot- en midden- en kleinbedrijf bij elkaar) kreeg daarvoor in totaal € 151 miljoen.

Waar kwam het geld vandaan?

Het ministerie van Economische Zaken en Klimaat hoestte 82% van het onderzoeksgeld op: € 237 miljoen. De rest kwam van het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (€ 21 miljoen), het ministerie van Binnenlandse Zaken (€ 21 miljoen) en andere instanties (€ 12 miljoen).

Wat is de monitor?

Ieder jaar brengt RVO de ‘Monitor publiek gefinancierd energieonderzoek’ uit. Hierin staat hoeveel geld de Rijksoverheid in dat jaar investeert in energieonderzoek en naar welke partijen dat gaat. De gegevens gaan onder meer naar het Internationaal Energieagentschap (IEA). Zo kunnen landen hun inspanningen op energiegebied vergelijken.

De cijfers van 2022 zijn gebaseerd op de volgende subsidieregelingen:

• Missiegedreven Onderzoek, Ontwikkeling en Innovatie (MOOI)
• Demonstratie Energie- en Klimaatinnovatie (DEI+)
• TSE Industrie Onderzoek & Ontwikkeling (O&O)
• Topsector Energiestudies Industrie
• Systeemintegratie (SMCES)
• Mkb-innovatiestimulering Regio en Topsectoren (MIT)
• Hernieuwbare Energietransitie Regeling (HER+)

Vanaf 2023 is het niet meer mogelijk om bedragen toe te voegen aan de fiscale oudedagsreserve (FOR). In plaats daarvan kunt u een veel hoger aftrekbaar bedrag op een lijfrente spaar- of beleggingsrekening plaatsen. 

Een lijfrente is vergelijkbaar met een pensioenregeling voor werknemers, en het tariefvoordeel kan de opbouw van uw oudedagsvoorziening versnellen. Om in 2023 nog van deze aftrekpost gebruik te kunnen maken, dient u dit jaar (2023) de storting te verrichten.

Vandaag heeft het consortium CrossWind de bouw van het windpark Hollandse Kust (noord) afgerond. Daarmee heeft Nederland nu in totaal 4,7 GW aan windenergie op zee gerealiseerd, goed voor ongeveer 16% van het totale huidige elektriciteitsverbruik in Nederland. Het doel van 4,5 GW dat in 2013 is afgesproken is daarmee ruim en binnen de afgesproken tijd behaald. Ook start het ministerie van Economische Zaken en Klimaat volgende week het traject voor de gunning van twee van de grootste windparken op zee tot nu toe, waarbij in één keer 4 GW windenergie op zee wordt vergund. Bijna net zoveel als de totale capaciteit van de bestaande windparken bij elkaar.

Doordat Nederland verduurzaamt hebben we steeds meer duurzame elektriciteit nodig. Wind op zee wordt daarbij de grootste bron van duurzame energie voor Europa. De afgelopen 10 jaar zijn daar al flinke stappen in gezet. In het Energieakkoord van 2013 is afgesproken dat Nederland in 2023 4,5 GW windenergie op zee in bedrijf zou hebben. Dat is met een capaciteit van 4,7 GW ruim behaald. Het is gelukt binnen de tijd, binnen het budget en bijna zonder subsidie. Dat is een belangrijke mijlpaal voor de Nederlandse en Europese windindustrie. Sinds 2018 worden kavels voor windparken op zee voor de Nederlandse kust subsidievrij vergund. Tot nu toe waren dat er 5. De realisatiefase na de gunning van windparken op zee is in de afgelopen jaren flink verkort, van 7 tot 10 jaar naar 3 tot 4 jaar. Eén van de pijlers van deze efficiëntieslag is het Nederlandse 'onestop-shop'-principe voor de tenders voor windparken op zee. Dit betekent dat een projectontwikkelaar van windparken op zee voor alle informatie en vergunningen terecht kan bij de Rijksoverheid.

2024: grootste tenderronde van Nederland tot nu toe

Eind februari 2024 gaan de eerstvolgende tenders voor windenergie op zee open. Het gaat om windenergiegebied IJmuiden Ver, kavels Alpha en Beta. Het is het grootste windenergiegebied van Nederland. De kavels zijn samen in één keer goed voor 4 GW. De windparken komen op ruim zestig kilometer van de Nederlandse kust te liggen, ter hoogte van IJmuiden. Het is de verwachting dat ze in 2029 en 2030 in gebruik worden genomen.

Volgende week publiceert het ministerie van Economische Zaken en Klimaat de definitieve tenderregelingen en de definitieve kavelbesluiten. Ook publiceert het ministerie een aangepaste ‘uitvoeringsregeling windenergie op zee’ om ervoor te zorgen dat bij de vergunningsprocedure nog meer rekening gehouden kan worden met veiligheid. De tenders bestaan uit een zogenoemde vergelijkende toets met aanvullend een financieel bod. Deze methode is ook in de tenders voor Hollandse Kust (west) toegepast. Ecologie en inpassing van de geproduceerde elektriciteit in het energiesysteem zijn belangrijke punten in de tenders; de overheid wil hiermee oplossingsgerichte en innovatieve biedingen stimuleren. Eind 2031 wil Nederland ongeveer 21 GW aan opgesteld vermogen windenergie op zee behalen.

Controleer of u nog tijdig uw verliezen uit het verleden kunt verrekenen. U heeft de mogelijkheid om verliezen te verrekenen met positief inkomen uit de 3 voorgaande jaren en de 9 komende jaren. 

Als het risico bestaat dat uw verlies uit het verleden niet benut wordt, overweeg dan opties zoals het uitstellen van uitgaven of het eerder realiseren van omzet om uw winst dit jaar te verhogen.